Eylül, güzlük ekim hazırlıklarının, fındık kurutma ve depolamanın, bal hasadının ve sonbahar aşılamalarının yapıldığı aydır. Bu rehberde Tarım ve Orman Bakanlığı il müdürlüklerinin tarım takvimleri ile Bakanlığa bağlı araştırma enstitülerinin yayınlarına dayanarak Eylül ayında yapılması gereken başlıca işleri derledik. Bölgeler arasında iklim farkı büyük olduğu için kesin tarihler ve ilaçlama kararları için il/ilçe müdürlüğünüzün önerilerini ve tahmin-uyarı duyurularını esas alınız.
İçindekiler
Tarla tarımı
- Güzlük ve bahar ekimleri yapılacak tarlalar sürülür, ikileme ve üçleme yapılır; gübre sürümle birlikte verilebilir. Hububat ve ayçiçeği anızları da bu ay sürülür.
- Ayçiçeği hasadı sürer. Hasat edilen ürün ambara girmeden önce ambar ve depolarda zararlılara karşı önlem alınır.
- Adana’da ana ürün mısır hasadı tamamlanır; hububat ekilecek tarlalar hazırlanır, tohum ve gübre önceden temin edilir.
- Muş gibi soğuk bölgelerde erken hububat ekimine bu ay başlanır.
Sebzecilik ve sera
- Yazlık sebzelerin hasadı bitirilir, bitki artıkları bahçeden uzaklaştırılır; kışlık sebzelerin ekimine devam edilir.
- Adana’da pırasa ve lahana hasadı başlar, marul fideleri tarlaya şaşırtılır; beyaz sinek, yaprak biti, kırmızı örümcek, külleme ve mildiyö izlenir.
Meyvecilik ve bağcılık
- Meyve bahçelerinde durgun göz aşısı sürer; erik, şeftali, elma, armut, ceviz ve badem hasat edilir. Bahçeler ve bağlar son kez sulanır.
- Şaraplık ve sofralık üzümün hasadı ve pazarlanması devam eder.
- Fındık hızla kurutulur; Fındık Araştırma Enstitüsü’ne göre kabuklu fındıkta nem en fazla yüzde 12, iç fındıkta yüzde 6 olmalıdır. Kurutulan ürün jüt çuvallarda, havadar ve yerden yüksek depolarda saklanır.
- Fındık bahçesinden toprak analizi için örnek alınır ve budamaya başlanır. Kahverengi kokarcanın kışlama yerleri düzenli kontrol edilir.
- Adana’da turunçgil bahçelerinde Akdeniz meyve sineği takip edilir; mücadele il müdürlüğünün tahmin-uyarı duyurularına göre yapılır.
Hayvancılık
- Büyükbaş hayvanlara sonbahar şap aşısı yapılır; hayvanlar küpelenerek kayıt altına alınır.
- Doğuma yaklaşık iki ay kalan gebe inekler kuruya çıkarılır; doğum bölmeleri dezenfekte edilir, silaj çukurları doldurulup iyice kapatılır.
- Meralar kurudukça koyunlara ek yem verilir; kümesler onarılarak kışa hazırlanır.
Arıcılık
- Balın sırlanmış kısmı alınarak hasat tamamlanır; hasatta yağmacılığa dikkat edilir.
- Sonbahar teşvik beslemesine başlanır, kovan girişleri daraltılır, yaşlı ana arılar değiştirilir ve kışlık bal stoku belirlenir.
Çayır-mera ve su ürünleri
- Merada münavebeli otlatmaya devam edilir; biçilen ot usulüne uygun kurutulur. İç sularda av yasağı dönemleri için Tarım ve Orman Bakanlığının yürürlükteki su ürünleri av tebliğine ve il müdürlüğünüzün duyurularına bakınız.
Bu ay unutulmaması gerekenler
- Destek, başvuru ve ödeme tarihleri her yıl değişebilir; güncel tarihler için Güncel Destekler ve Başvuru Takvimi ve Resmî Tarım Duyuruları sayfalarımızı, kredi ve hibe seçenekleri için Tarımsal Finansman Rehberi‘mizi takip edin.
- Hastalık ve zararlılarla mücadelede il müdürlüğünüzün tahmin-uyarı duyurularına uyun; bitki koruma ürünlerini yalnızca ruhsatlı ve etiketindeki talimata göre kullanın.
Diğer ayların tarım takvimi
- Ocak ayı tarım takvimi
- Şubat ayı tarım takvimi
- Mart ayı tarım takvimi
- Nisan ayı tarım takvimi
- Mayıs ayı tarım takvimi
- Haziran ayı tarım takvimi
- Temmuz ayı tarım takvimi
- Ağustos ayı tarım takvimi
- Eylül ayı tarım takvimi
- Ekim ayı tarım takvimi (bu ay)
- Kasım ayı tarım takvimi
- Aralık ayı tarım takvimi
Kaynaklar
- Kocaeli İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Muğla İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Adana İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Eylül Ayı Tarım Takvimi
- Muş İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Fındık Araştırma Enstitüsü – Eylül ayında yapılacak işler
Kapak fotoğrafı: Giresun’un Keşap ilçesinde harmanda kurutulan fındıklar. Fotoğraf: HuSeYiN, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0
Bu rehber resmî kaynaklara dayanılarak hazırlanmıştır. İlaçlama, aşılama ve gübreleme kararları için İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünüze başvurunuz.


