Kasım, güzlük hububat ekiminin tamamlandığı, hasat sonrası bahçe temizliğinin yapıldığı, hayvancılık ve arıcılıkta kış hazırlıklarının bittiği aydır. Bu rehberde Tarım ve Orman Bakanlığı il müdürlüklerinin tarım takvimleri ile Bakanlığa bağlı araştırma enstitülerinin yayınlarına dayanarak Kasım ayında yapılması gereken başlıca işleri derledik. Bölgeler arasında iklim farkı büyük olduğu için kesin tarihler ve ilaçlama kararları için il/ilçe müdürlüğünüzün önerilerini ve tahmin-uyarı duyurularını esas alınız.
İçindekiler
Tarla tarımı
- Genel takvime göre buğday ve arpa ekimi en geç ayın ortasında bitirilir; Adana’da buğday ekimi ayın ikinci yarısında başlar. Ekimde tohum ilaçlı sertifikalı tohumluk kullanılması önerilir.
- Şeker pancarı sökümü ay sonuna kadar tamamlanır; pamuk ve çeltik gibi endüstri bitkilerinin hasadı bitirilir.
- Tarlalar zabrus ve tarla faresi bakımından kontrol edilir; Doğu Anadolu’da süne için kışlak sürveyi yapılır.
- Ambar ve depolarda ürün koruma önlemleri sürer; Adana’da patates ekilecek tarlalar hazırlanır.
Sebzecilik ve sera
- Doğu Anadolu’da lahana, patates, kuru soğan, turp ve havuç sökümü tamamlanır.
- Adana’da kışlık sebze hasadı sürer; çilek, enginar, bakla ve bezelye dikilir. Seralarda fide harcı hazırlanıp dezenfekte edilir.
- Seralarda son turfanda sebzeler hasat edilir; kışlık sebzelerdeki hastalık ve zararlılar izlenir.
Meyvecilik ve bağcılık
- Yaprak döküldükten sonra meyve bahçelerinde ve bağlarda koruyucu kış uygulaması yapılır; gelecek yıl fidan dikilecek alanlarda toprak hazırlığı yapılır.
- Hastalık ve zararlıları sonraki yıla taşıyabilecek bitki artıkları bahçeden çıkarılır.
- Fındıkta budamaya devam edilir; önce dalkıran zararı ve bakteriyel yanıklık belirtisi taşıyan dallar kesilir. Kozalak akarının oluşturduğu kozalaklar toplanır; toprak analizine göre kireç ve gübre verilebilir.
- Adana’da turunçgilde Akdeniz meyve sineği mücadelesi sona erer; dökülen meyveler toplanıp imha edilir.
Hayvancılık
- Büyükbaş ve küçükbaş hayvanlarda bruselloz aşılaması yapılır; küpe ve kayıtlar güncel tutulur.
- Ahır ve barınaklar temizlenip dezenfekte edilir ve havalandırılır; Doğu Anadolu’da koç katımı yapılır ve parazitlerle mücadele edilir.
- Kuzulama hazırlığı yapılır, mera yetersizse ileri gebe koyunlara ek yem verilir; kümeste aydınlatma programı ayarlanır.
Arıcılık
- Her kovanda ana arı, yavru ve kışlık bal durumu kontrol edilir; anasız ve zayıf kovanlar birleştirilir. Kovanlar yağmur ve nemden korunur, girişler daraltılır.
- Kışlatma yerinde kovanlar kuzey rüzgârından ve nemden korunur; arıcılık malzemeleri temizlenip saklanır.
Çayır-mera ve su ürünleri
- Doğu Anadolu’da meralara hayvan sokulmaz; Adana’da yonca ve tek yıllık yem bitkileri ekilir.
Bu ay unutulmaması gerekenler
- Destek, başvuru ve ödeme tarihleri her yıl değişebilir; güncel tarihler için Güncel Destekler ve Başvuru Takvimi ve Resmî Tarım Duyuruları sayfalarımızı, kredi ve hibe seçenekleri için Tarımsal Finansman Rehberi‘mizi takip edin.
- Hastalık ve zararlılarla mücadelede il müdürlüğünüzün tahmin-uyarı duyurularına uyun; bitki koruma ürünlerini yalnızca ruhsatlı ve etiketindeki talimata göre kullanın.
Diğer ayların tarım takvimi
- Ocak ayı tarım takvimi
- Şubat ayı tarım takvimi
- Mart ayı tarım takvimi
- Nisan ayı tarım takvimi
- Mayıs ayı tarım takvimi
- Haziran ayı tarım takvimi
- Temmuz ayı tarım takvimi
- Ağustos ayı tarım takvimi
- Eylül ayı tarım takvimi
- Ekim ayı tarım takvimi (bu ay)
- Kasım ayı tarım takvimi
- Aralık ayı tarım takvimi
Kaynaklar
- Muğla İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Adana İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Kasım Ayı Tarım Takvimi
- Kocaeli İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Bolu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Muş İl Tarım ve Orman Müdürlüğü – Tarım Takvimi
- Fındık Araştırma Enstitüsü – Kasım ayında yapılacak işler
Kapak fotoğrafı: Adana’da pullukla toprak işleyen traktör. Fotoğraf: Zeynel Cebeci, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Bu rehber resmî kaynaklara dayanılarak hazırlanmıştır. İlaçlama, aşılama ve gübreleme kararları için İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünüze başvurunuz.


